FIDIC lugʻati · Tartiblar
Exceptional Event
Istisno hodisa
Qisqacha
Tomonlar nazoratidan tashqari hodisa (1999-yilda — Force Majeure), javobgarlikdan ozod qilish huquqini beradi (Clause 18).
Exceptional Event nima
Exceptional Event — istisno hodisa: 1999-yil tahrirlarida Force Majeure deb atalgan narsa. 2017-yildagi qayta nomlash kosmetik emas: «fors-major» atamasi turli huquqiy tizimlarda turlicha ma’no beradi, va FIDIC shartnoma tushunchani o‘zi belgilashi uchun undan uzoqlashdi.
Ta’rif to‘rt shartga quriladi va barchasi bir vaqtda bajarilishi kerak: hodisa tomon nazoratidan tashqarida; shartnoma tuzishdan oldin uni oqilona oldindan ko‘ra olmagan; undan qochib yoki yenga olmagan; va u boshqa tomonga bog‘lanmaydi. Ro‘yxat — urush, qo‘zg‘olon, terrorizm, tabiiy ofatlar — ochiq.
Ta’rifdan muhimroq amaliy oqibat: istisno hodisa **muddatni uzaytirish beradi, pul emas**. Cost faqat ayrim toifadagi hodisalar uchun qoplanadi. Bu «time, no money»ning odatiy holati.
Tartib qat’iy: xabardor bo‘lgan paytdan 14 kun ichida xabar berish kerak. Bu Clause 20 bo‘yicha odatdagi 28 kundan qisqaroq.
Hodisa 84 kun uzluksiz to‘sqinlik qilsa, har qanday tomon shartnomani bekor qilishi mumkin.
Shartnomada qayerda
Aloqador atamalar
Shartnomangiz boʻyicha tahlil kerakmi?
Bu mexanizm standart shaklda qanday ishlashini tushuntiradi. Particular Conditions’dan keyin sizning shartnomangizda qanday ishlashi — alohida masala.
Ekspertga yozish →FIDIC standart shartlari boʻyicha maʼlumot. Yuridik maslahat emas va FIDIC kitoblari matnini takrorlamaydi.